dyslexie-onder-de-knie

 
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Artikel in Irish Times
Print
Irishtimesbnr

Het leesproces opnieuw leren (Re-learning the reading process)

Een alternatieve aanpak van dyslexie richt zich op de individuele leerprofielen van kinderen met leermoeilijkheden. Voormalig docent Martin Murphy in gesprek met Pádraig O’Morain.   (An alternative approach to dyslexia focuses on the individual profiles of children with learning difficulties, former teacher Martin Murphy tells Pádraig O’Morain).

Het doceren van honours wiskunde en natuurkunde aan studenten die blijk gaven van onvoldoende kennis van de Engelse taal, bracht Martin Murphy op het idee om een medhode te ontwikkelen die bij leerlingen met dyslexie tot buitengewone resultaten blijkt te leiden. De voormalig docent van Clonkeen College, Dublin, heeft over het onderwerp een boek geschreven: Dyslexia, An Explanation (Dyslexie, een Uitleg) (Flyleaf Press).

“In het begin toen ik zocht naar een antwoord op de vraag op waarom leerlingen, die uitmuntend zijn in wis-, natuur- en scheikunde, zo slecht in Engels konden zijn, nam ik, met enige arrogante aan dat ze slechte leerkrachten hadden gehad”. zegt hij.

Maar toen hij met deze leerlingen aan hun Engels ging werken, kwam hij tot de conclusie dat er niks mis was met hun docenten maar dat deze leerlingen anders leren dan anderen.

Hij gaat nog verder door te zeggen dat kinderen allemaal verschillende manieren hebben van leren.

Hij bracht een aanpak in de praktijk die wordt samengevat door het volgende citaat van de Amerikaanse filosoof en opvoedkundige John Dewey en die Murphy als zijn levensmotto heeft aangenomen:”Een vindingrijke leerkracht ziet het moeizaam leren lezen van een kind niet als een gebrek in het kind maar als een tekortkoming in zijn eigen manier van lesgeven.”

Murphy heeft het onderwerp in de Verenigde Staten, Australië en nog andere landen bestudeerd.

Nu traint hij kinderen samen met hun ouders en elk kind wordt gescreened op 41 verschillende denkvaardigheden. “Geen twee kinderen denken op dezelfde manier.” zegt hij. “We kijken naar 41 verschillende leerprofielen. Kun je je voorstellen hoeveel verschillende cocktails je kunt maken met 41 verschillende soorten likeur?”

Ouders en kinderen gaan naar huis met een 28-dagen programma dat gebaseerd is op deze leerprofielen. Meestal is maar één bezoek noodzakelijk.

Onderdelen van het programma zijn onder andere het opslaan van informatie, waaronder de spelwijze van woorden, rechtstreeks in het lange-termijn geheugen van het kind, door het kind aan te moedigen een mentale video te maken van wat hij of zij leest. Om dit te doen leren kinderen woorden (en tafels) niet alleen vooruit maar ook achteruit te spellen.

Werkt het?

Zij is er van overtuigd dat Murphys succes is gebaseerd op zijn overtuiging dat elk kind zijn of haar eigen individuele leerprogramma nodig heeft. “Je kunt niet zeggen dat elk kind met dyslexie op die of die manier leert,” zegt Finch.

“Wat voor de één werkt, zal bij de ander niet werken. De uitdaging is om voor elk kind methoden en technieken te vinden die effectief zijn. Zo niet, dan moet je een andere methode zien te vinden die wel effect heeft.”.

Behalve heel intelligente kinderen met dyslexie heeft ze ook kinderen met duidelijk lagere intellectuele vaardigheden, baat zien hebben bij deze methode.

“Het grootste profijt dat een kind heeft is het winnen van zelfvertrouwen. Tegen de tijd dat ze mij komen bezoeken zijn een heleboel kinderen doodmoe en ontredderd. Ze hebben in de gaten dat ze minder goed presteren dan anderen. Ze raken eraan gewend niet naar de leerkracht te luisteren want ze begrijpen het toch niet."

Het volgen van Martin Murphys programma geeft een explosie van zelfvertrouwen en eigendunk.

“Dat is van primair belang want de helft van mijn taak is ‘de kinderen in zichzelf te laten geloven’.”

“Hun zelfvertrouwen en eigendunk bepalen zo’n hoog percentage van hun leervaardigheid.”

Engelse versie:

Teaching honours maths and physics to children who were in danger of failing English put Martin Murphy on the path developing a system which is producing remarkable results for people with dyslexia.

Now the former Clonkeen College, Dublin, teacher has written about the subject in his book Dyslexia, An Explanation (Flyleaf Press).

At first, as he searched for an explanation as to why children who were excellent at maths, physics and chemistry should be poor at English, “my arrogant assumption was that they had bad teachers,” he says. But when he tried to work with these children on English, he concluded that the nub of the matter was not that there was anything wrong with their teachers but that these children learned differently from others.

Indeed, he goes so far as to say that all children have different ways of learning. He then put into practice an approach summed up in the following quote, attributed to American philosopher and educator John Dewey, and which he has adopted as his mission statement; “An artful teacher sees a child’s difficulty in learning to read not as a defect of a child, but as a defect of his own instruction.”

He studied the topic in the United States, Australia and other countries. Now he sees children with their parents and each child is screened for 41 different thinking skills.

“No two children think in the same way, he says. We look at 41 different learning profiles. Imagine the number of cocktails you could make with 41 different bottles of spirits”.

Parents and children go away with a 28-day programme based on these learning profiles. Usually only one visit is required.

Features of the programme include putting information, including spellings, directly into the child’s long-term memory by encouraging the child to make a mental video of what he or she is reading. This process also involves the children spelling words or doing mathematical tables backwards as well as forwards.

Does it work?

“I have seen it work with some almost miraculously,” says Christina Finch, a resource teacher at the Educate Together school in Lucan, Dublin. “Others are still having a bit of a struggle but are improved. I have never seen a child stay exactly the same or get worse.”

Murphy’s success she believes is based on his insistence that each child needs his or her own individual learning programme. “You can’t say every child with dyslexia will learn this way or that way,” she says.

“What may work with one child will not work with another. The challenge is to find methods and techniques for each child that comes along. “If it’s not working you have to look for a different way of doing it.”

Quite apart from bright children with dyslexia, she has seen children with borderline intellectual disabilities benefit from his method.

“The biggest benefit from a child’s point of view is self esteem. A lot of them by the time they get to me, are shattered. “They have figured out they are not doing as well as everybody else. They get used to not listening to what the teachers say because they don’t understand it.

Doing Martin Murphy’s programme brings “a burst in self-esteem and confidence.”

That is vital, she says, because “half of my job is to get them to believe in themselves.

“Their confidence and self esteem represents such a high percentage of their ability to learn.”

 

“Hij vond het vreselijk om naar school te moeten”.

“We hadden meestal hele vervelende zomervakanties omdat we ons zorgen maakten over het weer naar school gaan,” vertelt Teresa Kavanagh. “Hij keek dan naar de nieuwe boeken en zei: “dat kan ik nooit” en gooide ze op de grond.”

Teresas zoon van negen was gefrustreerd en ontmoedigd door zijn dyslexie. Teresa herinnert zich dat, ondanks de grootste moeite van zijn leerkrachten op school “hij ‘s avonds hartverscheurend huilend naar bed ging, waarbij hij zei dat hij op de kleuterschool hoorde omdat hij te dom was voor zijn klas.”

Deze zomer is alles anders. Haar zoon geniet van lezen en kijkt er naar uit weer naar school te gaan. Wat het verschil maakte was de training bij Martin Murphy in oktober en het uitvoeren van het 28-dagen durende kind-ouder programma dat hij ontwikkeld heeft.

“We waren er bijna een hele dag met hem samen,” vertelt ze. “Hij leerde ons een methode van visueel lezen en het onthouden van woorden door ze visueel te onthouden in plaats van fonetisch. Hij liet onze zoon enorm lange woorden spellen.”

Teresa en haar man twijfelden echter nog steeds. Ze vroegen zich af of het niet allemaal een truc was en dat de voordelen zouden verdwijnen zodra ze thuis waren.

Maar, ze gingen aan het werk met het programma en toen kwamen de resultaten. Een kind dat geen woorden langer dan drie letters kon spellen, kreeg plotseling achten en tienen voor spellen op school.

Het was hetzelfde verhaal met z’n lezen. “Zijn leesleeftijd is omhoog gegaan van ongeveer nul naar zeven sinds hij Murphy gezien heeft,” vertelt z’n moeder, en ze kijkt er naar uit wat het komende jaar zal brengen.

“We zijn beslist gelukkig met de vooruitgaan die hij geboekt heeft,” zegt Teresa.

“Zijn zelfvertrouwen is geweldig”.


Toen Irene Stevenson Martin Murphy belde over de leesmoeilijkhden van haar dochter Daisy, vertelde hij haar dat het klonk alsof Irene zelf ook dyslexie had, alleen erger.

Het bleek dat wat Irene jarenlang haar ‘dyslexieprobleem’ had genoemd (woorden die op de bladzijde lijken te zwemmen en het plotselinge onvermogen simpele woorden te spellen) ook inderdaad dyslexie was.

Irenes eerste vermoeden dat haar erg slimme dochter een probleem zou kunnen hebben met lezen ontstond toen Daisy haar vertelde dat ze op school een test had moeten doen samen met wat andere leerlingen, in één van de klaslokalen van de middelbare school.

Toen Irene nader informeerde werd haar verteld dat er een klein probleem was met haar dochters toelatingsexamen. De test vond plaats om vooruitgang te beoordelen.
Ze was vooruitgegaan.

Evengoed bleef Irene zich zorgen maken en toen een vriendin haar vertelde over Murphy maakte ze een afspraak voor hun beiden.

Nu helpt Irene haar dochter met het 28-dagen durende oefenprogramma ontwikkeld door Murphy, maar ze heeft er zelf ook baat bij.

“De woorden verspringen niet meer”, vertelt ze. Als lezer ‘hoorde’ Irene wat ze aan het lezen was. Met Murphys methode visualiseert ze wat ze leest in een video met kleur en geluid. Ze geniet veel meer van lezen dan voorheen.

In het verleden gebruikte Daisy, wanneer ze aan het lezen was, zwartwitte plaatjes, maar nu gebruikt ook zij de videotechniek.

Daisy is gegaan van geen of weinig interesse in lezen (Irene heeft de plaatselijke bibliotheek voorzien van van boeken die Daisy eerst niet wilde lezen) naar zitten in een hoekje met haar neus in een boek.

Engelse versie: 

“He used to dread going to school”

We would normally have dreadful summer holidays worrying about going back to school, “ says Teresa Kavanagh. “he would look at the new books, say I’ll never handle that and dump them on the floor.”

Teresa’s nine-year-old son was frustrated and demoralised by his dyslexia. Despite the best efforts of his teachers at his Co Dublin school, “we had him going to bed at night roaring crying, saying he should be in senior infants, he was too dumb for his class,” she recalls.

This summer, everything is different. Her son enjoys reading and looks forward to returning to school. What made the difference was visiting Martin Murphy last October and working through the 28-day parent/child programme he devised.

“We were nearly a full day with him,” she says. “He taught us his method of visual reading and remembering words by remembering visually rather than phonetically. He had him spelling huge words.”

Teresa and her husband were still sceptical, though. They wondered if there was some trick to it all and if the benefit would disappear as soon as they got home.

But they began to work the programme and the results came through. A child who had been unable to spell a word longer than three letters was suddenly getting marks of 80 to 100 per cent in his school spelling tests.

It was the same story with his reading. His reading age has gone from about zero to seven since he saw Murphy, says his mother, and she looks forward to what another year will bring.

“We are definitely happy with the progress he has made.” Says Teresa.

“His self-esteem is huge.”

 

When Irene Stevenson rang up Martin Murphy about her daughter Daisy’s difficulty with reading he told her it sounded as thought Irene herself had it too, only worse.

It turned out that what Irene, over the years had jokingly called her “dyslexia problem” – words swimming on the page or a sudden inability to spell a simple word – was the real thing.

Irene’s first inkling that her very bright daughter might have a problem with reading occurred when Daisy told her she has been brought with some other students to do a test in one of the classrooms in the secondary school.

When Irene inquired she was told her daughter’s entrance exam had revealed a slight problem and the test was to check on progress
She had improved.

Nevertheless, Irene was concerned and when a friend told her about Murphy she made an appointment for them both to see him.

Now Irene is helping her daughter to work through the 28-day programme devised by Murphy but she is benefiting herself as well.

“The words aren’t jumping,” she says. As a reader, Irene “heard” what she was reading.

Using Murphy’s method, she visualises what she is reading, as a video with colour and sound. She is now enjoying her reading far more than before.

In the past, when Daisy read, she visualised what she was seeing in black and white pictures but now she, too, uses the video technique.
Daisy has gone from having little or no interest in reading – Irene has stocked the local library with books daisy wouldn’t read over the years, she says – to sitting down and reading.